17 Schaalverdeling voor voorkeursgetallen (NZ-liniaal 1367)

17.1 Samenstelling van de NZ-liniaal

Normalisering en indeling in typen zijn belangrijke factoren bij elke rationali­sering geworden, en daardoor krijgen de voorkeursgetallen (NZ) in de tech­niek steeds meer betekenis. De voorkeursgetallen volgens DIN 323 zijn uitge­zochte waarden van een meetkundige reeks waarvan de rede op decimale grondslag is gebaseerd.

Bij het beschouwen van de grondverdeling D van een logaritmische verdeelde rekenliniaal en de daarbij behorende manttisse-schaal L wordt het onderling verband zonder meer duidelijk.

Tegenover de gelijkmatig oplopende mantisse van schaal L staan op schaal D de daarbij behorende voorkeursgetallen, zoals in de hier volgende tabel is aangegeven:

Man­tisse

Reeks R 40

Reeks R 20

Reeks R10

Reeks R5

000

1

1

1

1

025

1.06

     

050

1.12

1.12

   

075

1.18

     

100

1.25

1.25

1.25

 

125

1.32

     

150

1.4

1.4

   

175

1.5

     

200

1.6

1.6

1.6

1.6

225

1.7

     

250

1.8

1.8

   

275

1.9

     

300

2

2

2

 

325

2.12

     

350

2.24

2.24

   

375

2.36

     

400

2.5

2.5

2.5

2.5

425

2.65

     

450

2.8

2.8

   

475

3

     

500

3.15

3.15

3.15 

 

525

3.35

     

550

3.55

3.55

   

575

3.75

     

600

4

4

4

4

625

4.25

     

650

4.5

4.5

   

675

4.75

     

700

5

5

5

 

725

5.3

     

750

5.6

5.6

   

775

6

     

800

6.3

6.3

6.3

6.3

625

6.7

     

850

7.1

7.1

   

875

7.5

     

900

8

8

8

 

925

8.5

     

950

9

9

   

975

9.5

     

1000

10

10

10

1.0

         

De tien van cijfers voorziene deelstrepen van schaal l. staan tegenover de. voorkeursgetallen van reeks R10 van schaal O. De verdeling van schaal L in 20 gelijke delen geeft de voorkeursgetallen van de reeks R 20; die in 40 inter­vallen de reeks R 40.

Ut het tot nu toe besproken tegenover elkaar staan van de schalen L en D ontstaat; een NZ-schaal als men de O schaal weg laat en slechts de voorkeurs­getallen bij de overeenkomstige deelstrepen Van de manttisse-schaal zet.'